इटलीची चित्रपटसृष्टी (Italian Film Industry) ही जगातील सर्वात प्रभावशाली आणि कलात्मक परंपरांपैकी एक आहे. विशेषतः निओ-रिअलिझम (Neorealism) या चळवळीमुळे इटालियन सिनेमाने जागतिक चित्रपटभाषेत मोठा बदल घडवून आणला.

प्रारंभिक काळ (१ ८ ९ ५ –१ ९ २ ० )

इटलीमध्ये चित्रपटांची सुरुवात १ ८ ९ ० च्या दशकात झाली. १ ९ १ ० च्या सुमारास इटालियन सिनेमा ऐतिहासिक आणि पौराणिक भव्य चित्रपटांसाठी प्रसिद्ध झाला.

  • Cabiria (१ ९ १ ४ ) हा भव्य मूकपट आंतरराष्ट्रीय स्तरावर गाजला.
    या काळात इटली जगातील अग्रगण्य चित्रपट निर्मिती देशांपैकी एक होता.

फॅसिस्ट काळ आणि स्टुडिओ युग (१ ९ २ ० –१ ९ ४ ५ )

Benito Mussolini यांच्या काळात सिनेमा हा प्रचाराचे माध्यम म्हणून वापरला गेला.

1937 मध्ये Cinecittà Studios ची स्थापना रोम येथे करण्यात आली. हे स्टुडिओ आजही युरोपमधील महत्त्वाचे चित्रपट केंद्र मानले जाते.


निओ-रिअलिझम चळवळ (१ ९ ४ ५ –१ ९ ५ ५ )

दुसऱ्या महायुद्धानंतर इटलीमध्ये “Neorealism” ही चळवळ सुरू झाली.
या चळवळीची वैशिष्ट्ये:

  • खऱ्या ठिकाणी शूटिंग
  • सामान्य लोकांच्या जीवनावर आधारित कथा
  • सामाजिक वास्तववाद

प्रमुख चित्रपट आणि दिग्दर्शक:

  • Bicycle Thieves – दिग्दर्शक Vittorio De Sica
  • Rome Open City – दिग्दर्शक Roberto Rossellini

या चित्रपटांनी जागतिक सिनेमावर खोलवर प्रभाव टाकला.


सुवर्णकाळ (१ ९ ५ ५ –१ ९ ७ ५ )

या काळात इटालियन सिनेमा अधिक कलात्मक आणि आंतरराष्ट्रीय झाला.

  • Federico FelliniLa Dolce Vita,
  • Michelangelo Antonioni – आधुनिक जीवनातील एकाकीपणाचे चित्रण
  • Sergio Leone – “Spaghetti Western” शैलीचे जनक (The Good, the Bad and the Ugly)

आधुनिक काळ (१ ९ ८ ० नंतर)

1980 नंतर इटालियन चित्रपटसृष्टीत काही प्रमाणात घट झाली, पण काही चित्रपटांनी पुन्हा आंतरराष्ट्रीय लक्ष वेधले.

  • Cinema Paradiso – दिग्दर्शक Giuseppe Tornatore, ऑस्कर विजेता चित्रपट.

आजही इटलीमध्ये कलात्मक आणि स्वतंत्र चित्रपटांची निर्मिती मोठ्या प्रमाणात होते.


इटालियन चित्रपटसृष्टीची वैशिष्ट्ये :

  • सामाजिक वास्तववाद आणि मानवी संघर्ष
  • कलात्मक दृश्यरचना
  • तत्त्वज्ञान आणि आधुनिक जीवनाचे चिंतन
  • जागतिक सिनेमावर मोठा प्रभाव

इटालियन चित्रपटसृष्टीने निओ-रिअलिझमसारख्या चळवळीमुळे सिनेमाच्या भाषेत आमूलाग्र बदल घडवून आणला. Fellini, De Sica, आणि Leone सारख्या दिग्दर्शकांनी जागतिक सिनेमाला नवी दिशा दिली.

Multimediainmarathi

f

प्रतिक्रिया द्या

Your email address will not be published. Required fields are marked *